BEN BİR ANNE ADAYIYIM...

Op.Dr.Ümit BEYATLI

 

Hamilesiniz... Bir süre sonra anne olacaksınız. Belki de ilk bebeğinizdir. Öyleyse önünüzdeki aylar sürprizlerle dolu olacak, hemen her gün yeni bir gelişimiyle karşı karşıya kalacaksınız. Bebeğinizin gelişmesiyle birlikte vücudunuzun bu gelişmeye ayak uydurarak değiştiğini yaşayacaksınız.

Gebelik bir anne adayı için, hatta bir çok doğum yapmış bir anne için bile önemli ve yaşantısında değişiklikler getiren bir bölümdür ve bu olaya itinalı bir şekilde hazırlanması için bir nedendir. çevreden gelecek yönlendirme ve temyizlerde eksik olmayacaktır. Anneni kendi deneyimlerini anlatarak, büyük anne eşleri tedavi yöntemlerini temyize ve arkadaşlarının zaten madem doğum hakkında her şeyi en iyi şekilde bilirler. Burada sizin göreviniz bütün hem temyizleri sakin bir şekilde dinlemek fakat doktorunuzla diyalog kurup onun söylediğini yerine getirecektim, çünkü ancak doktorunuz sizin sağlığınız için en doğru olanı bilir.

Gebelik 3 dönemden ibarettir. İlki 1-5 ayı kapsamaktadır.

Çocuğunuzun oluşumu dramatik bir yarışla başlayan kadının tüpünde döllenmeyi bekleyen yumurta hücresi, erkeğin milyonlarca sperminin hedefi halindedir. ne zamanki bir spermin yumurtaya ulaşıp onu dölleme, etrafına koruyucu bir tabakayla öbür sperm hücrelerinin devre dışı bir akım ve döllenmenin ilk anından itibaren yani bir yaşam başlamıştır. Döllenmeden bir saat sonra bölünme ve hücre çoğalması başlar, işte bu dönemde gebelik boyunca merak edilen çocuğun cinsiyeti oluşur. Cinsiyeti tayin eden X ve Y kromozomlarıdır. 2 adet X kromozomu dişinin simgesidir. buna karşılık erkek cinsiyetini 1 adet x ve 1 adet y kromozomuyla tayin edilir. Erkek spermlerinin yarısı X diğer yarısı Y kromozomu taşır. Döllenmeyi bekleyen yumurta hücresine 1 adet X kromozomu taşır. İşte bu yumurta hücresi X kromozomunu taşıyan spermle döllenirse kız çocuğu, ya da Y kromozomu taşıyan spermle döllenirse erkek çocuğu oluşur.

Sperm hücrelerinin ve yumurta hücrelerinin birleşmesiyle yalnız cinsiyet tayin edilmiyor. Gelecekte bu insanın tüm yapı planı programlanıyor. Yani görünüşünden zekasına kadar artık her şeyi tespit edilmiştir.

Döllenmeden 2 gün sonra o kadar çok hücre bölünmesi olmuştur ki bir dut görünümündedir. 6. gün 150 hücreden ibarettir ve özelleşmeye başlamıştır. Yani bir hücre sinir sistemini oluştururken öbürü adeleyi bir diğeri kemikleri başkası deriyi vs...

7. günde artık rahime ulaşmıştır ve rahimin iç damarına yerleşmiştir. Böylece birinci ve en önemli dönem başlamıştır.

Regli kanamasının zamanında olmaması muhtemel bir gebeliğin ilk belirtileridir.

Döllenmiş yumurta hücresinin rahime yerleşmesiyle placenta B HCG denilen bir hormon salgılanmaya başlar ve bu hormon idrar yoluyla atılır. İşte adetin 7 gün geçmesinden sonra bilinen gebelik testleriyle idrarda bu hormonun varlığı gebeliği gösterir. (Daha hassas testlerle daha öncede tespit edilebilir.)

Bu dönemden itibaren gebelik belirtileri de kendini göstermeye başlar. Bulantı, kusma daha çok sabah saatlerinde kendini gösterir. Dolaşım bozukluğu, baş dönmesi, hatta bayılmalar görülebilir. Bu dönemde sinirli, alıngan ve kırıcı olursunuz. Çabuk yorulursunuz, tüm vücutta salgı çoğalmıştır. Sık sık idrara çıkarsınız. Gaz ve hazımsızlık başlar, göğüsler gerilir ve uçları nemli olarak koyulaşır. Vücut ısısı 0,5-1 derecelik yükseklik gösterir.

Adet gecikmesinde 7-10 gün sonra doktora gidilmelidir. Tüm gebelik boyunca diyalog kuracağınız doktorunuzu sorumluluk taşıyan bir insan olarak düzenli bir şekilde ayda bir ziyaret etmelisiniz. Böylece doktorunuz anne ve çocuk için oluşabilecek risk faaliyetlerini aşağıya indirebilir. Bu arada bir dizi kan testleri yapılır. (sağlıklı bir bebek sahibi olmak istiyorsanız bu testlerden kaçınmamalısınız.)Bu doktor ziyaretleri sırasında aklınızdaki soruları sormaktan çekinmemelisiniz. Örneğin sabah bulantılarına karşı ne yapabilirim? Nasıl beslenmeliyim? Bu konularda doktorunuz sizi bilgilendirecektir. Özellikle gebelikte artan diş çürümelerine, önlem almak amacıyla bir diş hekimini ziyaret ediniz.

Gebelik daha uzun süre devam edecektir. Ama daha ilk haftadan itibaren annede esaslı değişiklikler başlamıştır. Şöyle ki 2. ayın sonunda embriyo 2-3 cm boyunda ve 1,5 gr ağırlığındadır. 3. ayın sonundaysa boyu 9 cm ve ağırlığı 35 gr'a ulaşmıştır. Kalp atışı ise 28 günlük iken başlamıştır.

Gebelik süresince aşağıda sıralayacağımız genel kurallara uyarsanız hem kendiniz hem de bebeğinizin sağlığı için çok şeyler yapmış olursunuz.

3. dönemin başlamasıyla birlikte artık elbiseler dar gelemeye başlayacaktır. Kalça ve baldırlar yuvarlanmaya başlar. İşte burada planlı bir beslenme kontrollü kilo alışı gebeliğin seyri ve doğum açısından önemlidir. Kısaca gebelik süresince esas kilonun %25'i kadarını alabilirsiniz diyorsak da en ideali 11 kg kilo alışıdır. Normal şartlarda da gebeliğin ilk yarısında 3 kg, ikinci yarısında ise 8 kg önerilir. daha detaylı istenirse dağılım şöyle olmalıdır.

-3. ayın sonuna kadar hiç kilo alınmamalıdır.

-4 ve 5. ayda 2-3 kg.

-6. ay 1,5 kg.

-7. ay 1,5 kg.

-8. ay 2 kg.

-9. ay 2 kg.

-Son ay 1 kg.

Aşırı kilonun kadına ve çocuğa vereceği zarar ne kadar büyükse, yetersiz beslenmenin de temelinde bol miktarda  protein, çok az yağ ve çok azaltılmış karbonhidrat ama hiçbir zaman özellikle halk arasında yaygın olan ye! 2 kişilik yiyeceksin, çünkü çocuk besliyorsun sözüne kulak asmayın. Meyve ve sebzeler unutulmamalı, dışardan vitamin ve mineral takviyesi almalı ve artık karnınız okşamalı ve çocuğunuzla konuşmalısınız.